On Blogging or the Virtual Nutshell

It’s been a long time since I started wondering about blogging; why it has taken the virtual world by storm and its effect on our self; what kind of communication it has brought about and its effect on the spread and exchange of ideas. This might have been the reason why I stopped writing on my blog. I felt the need to reflect on the nature of blogging.

Well, firstly, it goes without saying the blogging filled a communication gap. We found ourselves presented with the opportunity to extend our minds to a virtual world and exchange ideas with like-minded people –at least this applies to the majority of us. Something that started to bother me was that rather than communication it was self-gratification we were after. I have experienced this first-hand when I made comments –some well-intentioned ones I think, which could give food for thought- which were misunderstood, condescended upon or were met with complete unwillingness to delve deeper into what I was trying to articulate. Well, it never fails to amaze me that people forget that the construction of identity comes from our relations with the Other and the way we relate –especially with the ones we disagree with- affects our identity.

It seems to me that we have started to live in the maze of the Internet, each of us stuck in front of their terminal trying to desperately to fill the communication gap that exists in our lives. Someone might say that it is communication nonetheless, but, besides the above-mentioned doubts- to what extent does it compensate for communication in the flesh? What do we lose when the others become personas on a computer screen? It is certainly more convenient to address an avatar than dealing with the complications of an interaction in the real world. But could this not have a negative impact on our relationships with the people around us especially when for many blogging has become an addiction that takes up a significant part of their timetable on a daily basis and it bears all the characteristics of an obsession?

In short, don’t we become curled up in a virtual nutshell so that we become kings of our own infinite space?

Τα Καλά της Οικονομικής Κρίσης

Πολύς ντόρος γίνεται τους τελευταίους μήνες για τα δεινά που επέρχονται λόγω της οικονομικής κρίσης. Οι περισσότεροι είναι χρεωμένοι σε τέτοιο σημείο που αδυνατούν να ξεπληρώσουν πιστωτικές κάρτες και στεγαστικά. Ο φόβος της απόλυσης πλανάται πάνω από τους εργαζομένους του ιδιωτικού τομέα. Οι κυβερνήσεις προσπαθούν απεγνωσμένα να κάνουν την οικονομία να ‘ορθοποδήσει’ ρίχνοντας ρευστό στην αγορά που όμως δεν φαίνεται. Πολλοί μιλούν για συστεμική κρίση και γενικά η κατάσταση είναι ζοφερή.

Κι όμως η παρούσα κατάσταση κρύβει τόσα πολλά θετικά που θα μπορούσε να μας οδηγήσει σε καινούργιους δρόμους ή ακόμα και σε δρόμους που έχουμε ξεχάσει μέσα στην λαίλαπα του καταναλωτισμού και του lifestyle. Πρώτο και καλύτερο είναι η ευκαιρία να συνειδητοποιήσουμε ότι η ευτυχία δεν εξαρτάται από τη συσσώρευση πραγμάτων. Η προσομοιωμένη πραγματικότητα που μας έχει επιβληθεί μας έχει θαμπώσει τόσο με τις γυαλιστερές της εικόνες που ξεχάσαμε τα απλά πράγματα που δίνουν νόημα στη ζωή.

Το σημαντικότερο που έχουμε ξεχάσει είναι ότι αυτό που πραγματικά μας γεμίζει σαν όντα είναι η ποιότητα των διαπροσωπικών μας σχέσεων. Αν πραγματικά κοιτάξουμε μέσα μας με ειλικρίνεια θα πρέπει να παραδεχτούμε ότι δεν είμαστε ευτυχισμένοι. Κι αυτό δεν έχει να κάνει με τα λεφτά αλλά με το τρόπο ζωής. Οι οικογενειακές σχέσεις π. χ. είναι σε βαθιά κρίση χωρίς ουσιαστική επικοινωνία. Είναι ευκαιρία να ξεφύγουμε από κουκούλι του εγώ και να επενδύσουμε στις σχέσεις μας σαν σύντροφοι, γονείς και γενικά σαν συνάνθρωποι.

Η πλαστική ευμάρεια ίσως μας εμπόδιζε να δούμε τα αυτονόητα. Τώρα που είμαστε όλοι ενωμένοι με τα δεσμά του χρέους καθώς ο ένας παίρνει τα χρεωμένα λεφτά του άλλου για να ξεπληρώσει το χρέος του, έχουμε την ευκαιρία της επιλογής. Ή θα βοηθήσουμε ο ένας τον άλλο ή θα κατασπαραχθούμε.

'Κούφιες ευχές'

Από μικρό παιδί θυμάμαι ότι ένιωθα μια απέχθεια για τις τυπικότητες. Την πρωτοχρονιά που πηγαίναμε σε κάποια θεία που γιόρταζε και μαζευόταν όλο το σόι, έπρεπε να χαιρετήσω όλους προσωπικά με το τυπικά 'Χρόνια πολλά', 'Καλή χρονιά'.
Ακόμα και τώρα νιώθω ότι οι ευχές στερούνται περιεχομένου. Π. χ. το πραγματικό περιεχόμενο της ευχής 'Χρόνια Πολλά' είναι 'ζήσε με τέτοιο τρόπο ώστε να ζήσεις πολλά και καλά χρόνια' και αυτό προϋποθέτει ένα τρόπο ζωής που λαμβάνει υπ' όψη την ποιότητα της διατροφής, την σωματική άσκηση, τη διαχείριση του στρες , την ποιότητα των διαπροσωπικών σχέσεων. Πως είναι δυνατόν να ζήσει κάποιος πολλά και καλά χρόνια όταν αφήνεται να τον παρασύρει ο τρελός ρυθμός της σημερινής ζωής; Γι' αυτό, τουλάχιστον για τους ανθρώπους που νοιάζομαι προσπαθώ οι ευχές μου να μην είναι ξερές επαναλήψεις προηγούμενων ευχών.
Εύχομαι λοιπόν  τη καινούργια χρονιά που έρχεται να εστιάσουμε στις πραγματικές μας ανάγκες και όχι σε αυτές που το κάθε είδους lifestyle προσπαθεί να επιβάλλει. Ζούμε σε μια εποχή που, ακόμα και στην τωρινή κρίση, έχουμε καλύψει τις βασικές μας ανάγκες και έχουμε πέσει με τα μούτρα στον καταναλωτισμό και στο φαίνεσθαι. Η ουσία της ζωής -η ποιότητα των διαπροσωπικών σχέσεων και η προσωπική μας στάση απέναντι στη ζωή και στο πλανήτη που μας φιλοξενεί- περνάει απ' το πλάι αλλά είμαστε τυφλοί. Ας ανοίξουμε τα μάτια μας λοιπόν και ας αναρωτηθούμε ποιό είναι το προσωπικό και κατ' επέκταση το συλλογικό μας όραμα.

O λαός-φουγάρο

Το να μην εφαρμόζεται η κοινοτική οδηγία ή μάλλον η κοινή λογική σχετικά με την απαγόρευση του καπνίσματος στους κλειστούς χώρους είναι δείγμα της κατάντιας μας σα χώρας και λαού. Και να αφήσουμε αυτά περί του μερακλή Έλληνα που δεν καταλαβαίνει από τέτοια όταν είκοσι χιλιάδες Έλληνες χάνουν τη ζωή τους από νοσήματα σχετιζόμενα με το κάπνισμα. ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΙΑ.
Τις προάλλες μια φίλη μου είχε πάει στην Ιταλία και της έκανε εντύπωση ότι οι καταστηματάρχες στη Ρώμη κάπνιζαν έξω από το μαγαζί τους!!! Στην Ιρλανδία που έχει εφαρμοστεί το μέτρο, ακόμα και οι ίδιοι οι καπνιστές κατανόησαν ότι καπνίζοντας έξω από το χώρο διασκέδασης έχουν τη δυνατότητα να διασκεδάσουν σε ένα ανθρώπινο περιβάλλον χωρίς το ντουμάνι.
Στην Ελλάδα όμως οι δικαιολογίες περί ανεφαρμοσιμότητας του μέτρου περισσεύουν. Πώς όμως να δικαιολογηθεί το παρακάτω περιστατικό. Πέρσι στη καρναβαλικό πάρτι του σχολείου της κόρης μου οι περισσότεροι γονείς είχαν καταντήσει το χώρο τεκέ δηλητηριάζοντας τα ίδια τα παιδιά τους!!! Ποια λογική μπορεί να δικαιολογήσει τέτοια συμπεριφορά;
Τι περιμένεις όμως όταν βλέπεις πχ την πασίγνωστη βουλευτή που αγωνίζεται για το δίκαιο του εργάτη να καταπατάει το δικαιώματα του μη καπνιστή στα διάφορα κανάλια που περιφέρεται καπνίζοντας σα φουγάρο;

ΥΓ. Σύμφωνα με στατιστικές οι Έλληνες είναι οι βαρύτεροι καπνιστές στο κόσμο με ετήσια κατανάλωση 3000 τσιγάρα ανά άτομο. Να μας χαιρόμαστε!!!

Ακρίβεια, μισθοί, προταιρεότητες

Με αφορμή μια συζήτηση που έχει αρχίσει σε φιλικά ιστολόγια σχετικά με την ανεργία και τη φτώχεια θα ήθελα να ρίξω μια ματιά από διαφορετική γωνία στα πράγματα.
Κατ' αρχάς δεν μπορεί να διαφωνήσει κανείς στο ότι ένα όλο και μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού -βάζοντας και τον εαυτό μου μέσα- τα φέρνει δύσκολα οικονομικά, ειδικά όταν μιλάμε για μισθούς των 700 ευρώ, και κινείται στα όρια της φτώχειας.
Νομίζω όμως ότι αν δεν ιεραρχούμε τις προτεραιότητές μας, τα λεφτά δεν θα είναι ποτέ αρκετά. Όσο πιο πολλά λεφτά έχεις, τόσο πιο πολύ δημιουργείς 'καινούργιες ανάγκες'. Κρίνοντας απ' τον εαυτό μου, βλέπω ότι ενώ τα τελευταία χρόνια έχω έξτρα εισόδημα λόγω της ενεργής συμμετοχής μου στις εξετάσεις του Cambridge, μπαίνουμε στο πειρασμό σαν οικογένεια να ξοδεύουμε σε πράγματα που δεν είναι ακριβώς αναγκαία. Βλέποντας την εκπομπή του Κούλογλου είδα πχ τον συμπαθή καθηγητή από τη Κρήτη που τα φέρνει δύσκολα με δυο παιδιά δουλεύοντας σαν ωρομίσθιος καθηγητής. Πηγαίνοντας όμως στο σουπερμάρκετ αισθάνεται την ανάγκη να πάρει στα παιδιά του πατατάκια και κρουασάν. Έχω κι εγώ παιδί και καταλαβαίνω απόλυτα πως δημιουργείται αυτή η ανάγκη αλλά αν δεν προσπαθήσουμε να αλλάξουμε το τρόπο σκέψης μας, αντιστεκόμενοι στο μοντέλο της αλόγιστης κατανάλωσης που πάει πακέτο με τον ανθυγιεινό τρόπο ζωής, πώς θα διορθωθούν τα πράγματα;
Γιατί πρέπει να πέφτουμε στη παγίδα και να ακολουθούμε τις 'επιταγές' της εποχής; Γιατί πρέπει να πηγαίνουμε στις καφετέριες που μας χαρατσώνουν και να μη προσκαλούμε τους φίλους μας σπίτι για καφέ; Τις προάλλες είχα πάει στη παραλία του Αλίμου με την οικογένειά μου για περίπατο και η καφετέρια ήταν γεμάτη από ανθρώπους που 'απολάμβαναν' το καφεδάκι τους υπο τον ήχο δυνατής μουσικής που καθιστούσε τη συζήτηση σχεδόν αδύνατη. Αυτοί που περπατούσαν ή κάθονταν στα βραχάκια και απολάμβαναν τη μυρωδιά της θάλασσας ήταν ελάχιστοι. Κι αυτό γιατί στη σημερινή εποχή το 'πάμε για καφέ' ή 'πάμε να χαζέψουμε τις βιτρίνες' έχει αντικαταστήσει τη βόλτα για τη βόλτα.
Επαναλαμβάνω ότι δεν διαφωνώ ότι ζούμε στενάχωρα. Απλά τονίζω ότι πρέπει να μάθουμε να αντιστεκόμαστε στις 'σειρήνες' της κατανάλωσης που επιβάλλει συγκεκριμένα μοντέλα καταξίωσης. Όπως έχει αναφέρει ένας φίλος μπλόγκερ πολλές φορές ντρεπόμαστε να πούμε ότι κάτι είναι ακριβό.

Πάμε σιγά-σιγά για μάθημα Νεοελληνικής Μετάφρασης

Άκουσα χθες στο ράδιο ότι η εξεταστική επιτροπή έδωσε επεξηγήσεις(!!!) διαφόρων λέξεων στο κείμενο του Σεφέρη που δόθηκε στις εξετάσεις Νεοελληνικών. Η κατάντια της ελληνικής εκπαίδευσης σε όλο της μεγαλείο. Μαθητές που τελειώνουν τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση και χρειάζονται μετάφραση λέξεων όπως 'ψεγάδι', 'παρωχημένος'.
Βέβαια δε μου έκανε μεγάλη εντύπωση γιατί έχω προσωπική εμπειρία από τη προετοιμασία μαθητών για τις εξετάσεις αγγλικών. Η πλειοψηφία των μαθητών έχουν άγνοια του τι σημαίνει τεχνικές ανάγνωσης (reading skills) και δυσκολεύονται να καταλάβουν ότι η κατανόηση ενός κειμένου έχει λίγο να κάνει με κατανόηση συγκεκριμένων λέξεων και περισότερο με τα συμφραζόμενα και άλλων τεχνικών που οδηγούν στη κατανόηση ακόμα και ενός σχετικά δύσκολου κειμένου.
Δυστυχώς, έχουμε φθάσει στο σημείο να χρειάζεται να μεταφραστεί ο Παπαδιαμάντης και σε λίγο θα μεταφράζουμε και νεοελληνικά κείμενα που θεωρούνται απαιτητικά όπως τα δοκίμια του Σεφέρη.

Κατανοώντας τα Μέσα 1 (Προφορικός και έντυπος λόγος)

Σε μια ανταλλαγή απόψεων με μια μπλόγκερ μου έκανε εντύπωση ότι άνθρωποι που ασχολούνται σοβαρά με το blogging και το διαδίκτυο έχουν άγνοια περί βασικών εννοιών περί μέσων. Γι' αυτό σκέφτηκα να παρουσιάσω μερικές γενικές αρχές βασιζόμενος στο καταλυτικό έργο του Marshall McLuhan.

Κατ' αρχάς, όλα τα μέσα μας αλλάζουν ριζικά σε προσωπικό, πολιτικό, οικονομικό, ψυχολογικό, ηθικό και κοινωνικό επίπεδο. Κάτω απ' αυτό το πρίσμα το μέσο είναι το μήνυμα.

Όλα τα μέσα είναι προεκτάσεις κάποιας ανθρώπινης ικανότητας -ψυχικής ή φυσικής. Πχ ο τροχός είναι προέκταση του ποδιού, τα ρούχα είναι προέκταση του δέρματος, το βιβλίο είναι προέκταση του ματιού και το ηλεκτρικό κύκλωμα είναι προέκταση του κεντρικού νευρικού συστήματος.

Τα μέσα, αλλάζοντας τις αναλογίες μεταξύ των διαφόρων αισθήσεων, αλλάζουν τον τρόπο που σκεφτόμαστε και ενεργούμε. Άρα όταν αλλάζουν αυτές οι αναλογίες, αλλάζουν και οι άνθρωποι.

Το κυρίαρχο όργανο στις κοινωνίες πριν το αλφάβητο ήταν το αυτί και ο άνθρωπος ζούσε σε ένα ακουστικό σύμπαν που ήταν λίγο-πολύ χωρίς όρια και ορίζοντες, στο σκοτάδι του μυαλού, στο κόσμο των ενστίκτων και των συναισθημάτων, της πρωτόγονης διαίσθησης και του τρόμου.

Το φωνητικό αλφάβητο ανάγκασε το 'μαγικό' κόσμο του ματιού να παραχωρήσει τη πρωτοκαθεδρία του στον ουδέτερο κόσμο του ματιού. Το φωνητικό αλφάβητο ανάθρεψε τη συνήθεια να αντιλαμβανόμαστε το κόσμο μέσω ενός 'οπτικού χωροχρόνου',
σ,υ,ν,ε,χ,ο,ύ,ς
και
σ,υ,ν,δ,ε,μ,έ,ν,ο,υ.
Η γραμμή, της οποίας αυτή η πρόταση είναι το κύριο παράδειγμα, έγινε η οργανωτική αρχή της ζωής όπου ορθολογισμός και η οπτικότητα είναι ανταλλάξιμοι όροι. Το κομμιάτασμα των δραστηριοτήτων, η συνήθειά μας να σκεφτόμαστε αποσπασματικά, η εξειδίκευση, αντικατοπτρίζουν τη γραμμική διαδικασία που είναι έμφυτη στο αλφάβητο.
Το αλφάβητο έφερε την αρχιτεκτονική, τις πόλεις, δρόμους, στρατούς, γραφειοκρατία κλπ. Έφερε όμως και την αποξένωση -η ανάγνωση πχ είναι κατ' εξοχήν μοναχική απασχόληση- και την απρόσωπη βιομηχανική παραγωγή όπου ο άνθρωπος έχασε τη δημιουργικότητά του. Κι αυτό γιατί ο ρόλος των μέσων είναι διττός: ενισχύουν κάποια δυνατότητα αλλά εξασθενούν κάποια άλλη.

Το ηλεκτρικό κύκλωμα, η προέκταση του νευρικού μας συστήματος, και ειδικά το διαδίκτυο δίνει τη δυνατότητα στο άνθρωπο να ξαναβρεί αυτό που έχασε: τη συντροφικότητα του 'παγκόσμιου χωριού'.

Αν δεν κατανοήσουμε τη φύση των μέσων και πως μας αλλάζουν 'ύπουλα' είναι σαν να οδηγούμε το αμάξι του μέλλοντος κοιτάζοντας το καθρέπτη.

* Tα παραπάνω βασίζονται στο βιβλίο 'The Medium is the Message' του Marshall McLuhan.